Bezpieczeństwo zdrowotne Polski – nowe wyzwania dla idei solidarności Europy
Zdrowie jest podstawową wartością w życiu ludzi, a prawo do zdrowia należy do katalogu podstawowych praw człowieka. Realizacja tego prawa w stopniu gwarantującym bezpieczeństwo zdrowotne obywateli musi być wspierana skuteczną polityką państwa. Odnosząc się w tym kontekście do bezpieczeństwa zdrowotnego ludności Polski należy mieć na uwadze zmieniającą się w czasie sytuację zdrowotną.
Dzięki skutecznemu leczeniu pacjenci z migreną przewlekłą mogą żyć normalnie
Dzięki skutecznemu leczeniu pacjenci z migreną przewlekłą mogą żyć normalnie
- Średnio migrena występują u około 11 proc. populacji, przy czym zapadalność wśród kobiet wynosi 19 proc., a wśród mężczyzn ok. 6 proc.
- Obraz kliniczny migreny jest bardzo charakterystyczny: silne bóle głowy o co najmniej umiarkowanym lub dużym natężeniu, którym mogą towarzyszyć nudności, wymioty, nadwrażliwość na światło, hałas, zapach. Aktywność ruchowa nasila wszystkie te objawy.
- Migrena przewlekła to najcięższa postać tej choroby. Mamy z nią do czynienia, kiedy ból głowy występuje przez co najmniej 15 dni w miesiącu, z czego co najmniej przez 8 dni musi spełniać kryteria migreny.
- Problem migreny przewlekłej dotyczy ok. 8 proc. wszystkich pacjentów z migreną (w Polsce to ok. 350 – 400 tys. osób).
- Migrena przewlekła wiąże się z absencją chorobową, ale też niewydajnością pracowników: kiedy pacjent jest w pracy, ale nie wykonuje jej efektywnie. Z jej powodu pacjenci są wyłączeni z normalnego funkcjonowania, cierpi na tym życie rodzinne, społeczne i zawodowe.
- Problem jest zarówno społeczny jak i ekonomiczny – obija się to na budżecie pacjenta jak i na systemie ochrony zdrowia.
- Możliwości leczenia migreny przewlekłej są dużo bardziej ograniczone niż w przypadku leczenia migreny epizodycznej.
- Ze starych doustnych leków zostały 2, które mogą być stosowane w migrenie przewlekłej. Są one jednak obarczone dużą liczbą działań niepożądanych i źle tolerowane przez pacjentów.
- Od 10 lat mamy możliwość leczenia migreny przewlekłej za pomocą toksyny botulinowej, która powoduje znamienną redukcje dni z bólem głowy oraz dni z bólem migrenowym. To jest terapia stosowana na całym świecie od ponad 10 lat, natomiast w Polsce w niewielkim wymiarze ze względu na koszty, które w tym przypadku ponosi sam pacjent.
- Od 3-4 lat mamy jeszcze jedną możliwość terapii migreny przewlekłej przy użyciu przeciwciał monoklonalnych. Leki te stosuje się w profilaktyce, i jest to bardzo wygodne – raz na miesiąc bądź raz na 3 miesiące.
- Zarówno toksyna botulinowa jak i przeciwciało monoklonalne, to leki o wysokiej skuteczności i tolerancji – praktycznie nie występują żadne objawy niepożądane.
- Mamy możliwość leczenia i pomocy pacjentom z najcięższą postacią migreny. Jednak toksyna botulinowa jak i przeciwciało monoklonalne są drogie. Niewielu pacjentów stać na to leczenie, a system publicznej ochrony zdrowia cały czas nie refunduje tych terapii. A szkoda, bo wyliczenia farmakoekonomiczne pokazują, że opłaca się wydać pieniądze na te refundacje.
- Dzięki skutecznemu leczeniu pacjenci z migreną przewlekłą mogą normalnie żyć.
Zdrowie kobiety w czasie kryzysu humanitarnego. Ukrainki są objęte opieką
Według GUS w 2021 r. kobiety stanowiły 52% ludności Polski. Ponad 2 miliony uchodźców z Ukrainy, którzy przybyli do naszego kraju, to głównie matki z dziećmi. Odpowiedzialnością polskiego państwa jest troska o ich zdrowie, dostęp do profilaktyki, terapii i innych niezbędnych świadczeń.
„Zdrowie Kobiety w Obliczu Wyzwań Geopolitycznych”. Relacja z debaty w ramach II etapu kampanii edukacyjno-systemowej dotyczącej bezpieczeństwa zdrowotnego kobiet.
25 marca Medyczna Racja Stanu zorganizowała debatę specjalną w ramach Kampanii „Zdrowie Kobiety – Bezpieczeństwo Rodziny” poświęconą sytuacji zdrowotnej wszystkich mieszkanek Polski i ich bliskich.
Dług covidowy spłacają także kobiety zamieszkujące Polskę
Według danych Eurostatu w 2018 r. średnia długość życia Polek była o 2 lata krótsza niż wartość dla ogółu mieszkanek UE wynosząca 83,7 lat. Odpowiadają za to głównie choroby układu krążenia i nowotwory. Tymczasem przed nami niespłacony covidowy dług i tysiące chorych zza wschodniej granicy. Część w trakcie leczenia onkologicznego, wiele z problemami kardio-metabolicznymi. Skalę problemów psychosomatycznych trudno nawet oszacować. Uczestnicy debaty byli jednomyślni – wyzwania dla polskiego systemu ochrony już są ogromne, a będą rosły. Potrzeba środków, kadr, zmian organizacyjnych i uznania, że w kraju frontowym kwestie zdrowia to bezdyskusyjny priorytet w budowaniu naszego bezpieczeństwa.
Europejska Unia Zdrowia
Prof. Paweł Kowal z Sejmowej Komisji Zdrowia przywołał raport ISP PAN opracowany dla MRS w 2016 r. „Zdrowie i Bezpieczeństwo Narodowe” i zarysowaną tam ideę Europejskiej Unii Zdrowia. Dziś taka struktura istnieje. Należy wykorzystać ją do rozwiązania aktualnych kwestii zdrowia mieszkańców Polski, w najlepiej pojętym interesie UE.
Poseł Barbara Dziuk zapewniła, że budżet przeznaczony na zdrowie polskich obywateli nie będzie uszczuplony w nowej sytuacji geopolitycznej. Na obecne wyzwania przeznaczone będą inne środki.
To ważna deklaracja systemowa wsparta stwierdzeniem ministra Macieja Miłkowskiego, podsekretarza stanu w Ministerstwie Zdrowia, że planowane są dalsze kroki refundacyjne, poprawiające sytuację pacjentów. Mając na uwadze przywoływaną przez ekspertów epidemię otyłości w naszym kraju i jej powikłania minister zapowiedział uwagę dla wyzwań chorób metabolicznych.
Podatek cukrowy na leczenie cukrzycy i zapobieganie cukrzycy ciężarnych?
Pomocne w opinii ekspertów byłoby sięgnięcie po niewykorzystywane dotąd środki z podatku cukrowego. Te kwoty zasilić mogą profilaktykę, nowoczesne leczenie cukrzycy i zapobieganie jej powikłaniom, czy także innowacyjne metody ciągłego pomiaru poziomu glikemii u kobiet w ciąży.
Otyłość chorobą z największą liczbą powikłań
Prof. Paweł Bogdański, prezes Polskiego Towarzystwa Leczenia Otyłości, kierownik Katedry i Zakładu Leczenia Otyłości, Zaburzeń Metabolicznych oraz Dietetyki Klinicznej Uniwersytetu Medycznego w Poznaniu ostrzegł, że nieleczeni pacjenci chorujący na otyłość będą ustawiać się w kolejkach do wielu specjalistów, bo otyłość jest chorobą z największą liczbą powikłań. Prof. Artur Mamcarz, kierownik III Kliniki Chorób Wewnętrznych i Kardiologii WUM mówił o zależności między zaburzeniami metabolicznymi, a chorobami sercowo-naczyniowymi. – Mamy znakomite leki łączące te obszary medyczne – analogi GLP 1 i flozyny, które zmniejszają ryzyko kardiologiczne – zaznaczył.
Walka z HCV – jak uchronić się przed rakiem wątroby
Wśród pilnych kwestii dr Janusz Meder, prezes Polskie Unii Onkologii przypomniał o nowoczesnej diagnostyce raka płuca, który wciąż jest głównym zagrożeniem życia i konieczności wprowadzenia populacyjnego przesiewu w kierunku HCV co pozwoli uchronić wiele osób przed rakiem wątroby. Ważne byśmy nie zaciągali kolejnych długów zdrowotnych, gdy nie spłacony jest ten covidowy – wtórował mu dr Michał Sutkowski, rzecznik Kolegium Lekarzy Rodzinnych w Polsce przypominając, że dzięki lekom, które są w naszej dyspozycji potrafimy pokonać HCV. To ważne by mieć choć ten front wirusologicznej batalii bezpieczny, bo nowa sytuacja demograficzna, to ryzyko zwiększonej liczby osób niezaszczepionych na Covid-19, zagrożenie odrą, polio czy gruźlicą.
Propozycje refundacji leków przeciw rakowi piersi i rakowi trzonu macicy
Onkolodzy apelowali o objęcie refundacją dwóch leków rekomendowanych przez Polskie Towarzystwo Onkologii Klinicznej: trastuzumabu derukstekanu w HER2-dodatnim, przerzutowym raku piersi i sacituzumabu govitecanu w potrójnie ujemnym raku piersi. Z kolei dla pacjentek z rakiem trzonu macicy lekiem poprawiającym rokowania w nawrotowej lub zaawansowanej postaci choroby będącej najczęstszym nowotworem narządu rodnego jest dostarlimab.
Nowoczesna diagnostyka nowotworów
Rosnące potrzeby pacjentów onkologicznych, opóźnienia ich realizacji spowodowane pandemią oraz aktualne zmiany demograficzne zmuszają do szukania najbardziej efektywnych metod postępowania. O roli nowoczesnej diagnostyki nowotworów w ogóle, a BRCA-zależnych w szczególności, mówili zgodnie genetycy i onkolodzy, podkreślając jej znaczenie w wielu odmianach nowotworów. Nie tylko w przypadkach raka piersi i jajników, ale również raka trzustki i prostaty. Obecnie ekspertów niepokoi stan zawieszenia funkcjonowania programu opieki nad rodzinami wysokiego ryzyka uwarunkowanego dziedzicznie zachorowania na nowotwory złośliwe, w ramach którego rodziny osób BRCA+ były pod specjalną opieką profilaktyczną. Na dobre wieści o kontynuacji programu czekają pacjenci z rodzinami, genetycy, onkolodzy świadomi znaczenia profilaktyki, gdy planujemy oszczędności ludzkiego cierpienia, a także gdy troszczymy się o budżet. Odnosząc się do wyzwania jakim jest terapia raka trzustki prof. Marek Wojtukiewicz, Kierownik Kliniki Onkologii UM w Białymstoku dodał, iż nadzieją dla chorych bez mutacji BRCA, czyli dla 95% pacjentów, jedyną nową opcję terapeutyczną dającą szansę na dłuższe życie i dobrze tolerowaną jest irynotekan liposomowy dostępny już w 17 krajach UE i bardzo oczekiwany w Polsce, a także olaparyb w przypadku wykrytych mutacji BRCA.
Jak skutecznie uporać się z migreną?
Prof. Jacek Rożniecki, kierownik Kliniki Neurologii, Udarów Mózgu i Neurorehabilitacji UM w Łodzi, zwrócił uwagę na obciążenie jakim jest dla płatnika jedno ze schorzeń najczęstszych i czyniących największe spustoszenie w życiu osobistym oraz zawodowym kobiet – migrena przewlekła. Dostęp do skutecznych i bezpiecznych metod zapobiegania cierpieniu tysięcy kobiet, jak toksyna botulinowa i przeciwciała monoklonalne to gwarancja życia aktywnego i bez bólu.
Opieka dla kobiet po ciężkich porodach
Apelem o wzięcie tych wartości pod uwagę, także w przypadku kobiet okaleczonych ciężkim przebiegiem porodu apelowała prof. Małgorzata Kołodziejczak założycielka Warszawskiego Oddziału Proktologii w Szpitalu Św. Elżbiety, wnioskując o adekwatną do rangi wyzwania, wycenę procedur pozwalających przywrócić młodym matkom godność i uchronić je przed kalectwem.
Zdrowie w kryzysie humanitarnym wymaga empatii i szybkich decyzji.
Analogi GLP1 zmieniły paradygmat leczenia cukrzycy
O profilaktyce pierwotnej i wtórnej powikłań sercowo-naczyniowych w cukrzycy typu 2 rozmawiamy z prof. Arturem Mamcarzem, kierownikiem III Kliniki Chorób Wewnętrznych i Kardiologii WL WUM.
Cukrzyca jest chorobą metaboliczną, która ma bardzo wiele twarzy. W jej przebiegu często występuje nadciśnienie tętnicze, zaburzenia gospodarki lipidowej, nadwaga lub otyłość, nadkrzepliwość, która zwiększa ryzyko wystąpienia powikłań.
Cukrzyca wiąże się ze zwiększonym ryzykiem powikłań sercowo-naczyniowych przede wszystkim miażdżycy i jej klinicznych manifestacji, czyli ostrych zespołów wieńcowych, przewlekłych zespołów wieńcowych, a także udarów mózgu.
Cała profilaktyka związana jest z koniecznością zapobiegania wystąpieniu czynników ryzyka.
Analogi GLP1 to leki, które zmieniły paradygmat leczenia cukrzycy. Dały ogromną szansę na to, by pacjenci z cukrzycą, którzy będą właściwie leczeni, uniknęli różnych powikłań sercowo-naczyniowych
To leki, które wpływają na układ inkretynowy. Ich działanie jest wielokierunkowe.
Liraglutyd, synaglutyd, dulaglutyd – to kluczowi przedstawiciele tej grupy leków. Istotą ich działania jest zmniejszenie ryzyka wystąpienia powikłań sercowo-naczyniowych.
Zarówno rekomendacje europejskie, jak i Polskiego Towarzystwa Diabetologicznego dają bardzo wysokie miejsce tej grupie leków w terapii cukrzycy.
Są to leki stosowane także w terapii otyłości. Również ich wpływ przeciwzapalny jest ważny, bo miażdżyca jest procesem zapalnym.
Mamy dane z badania RE-WIND, które dotyczyło dużej grupy pacjentów, tzw. pacjentów pierwotnej profilaktyki. U nich nie mieliśmy jeszcze powikłań miażdżycy i wczesne zastosowanie dulaglutydu u chorych z cukrzycą wpływało korzystnie na ryzyko sercowo-naczyniowe w tej dużej kluczowej grupie pacjentów.
„Zdowie Kobiety – Bezpieczeństwo Rodziny”
Według danych GUS w czerwcu 2021 r. kobiety stanowiły prawie 52% ludności Polski, co odpowiadało
ok. 19,8 mln populacji.1 Do tej grupy obywatelek Polski, od 24 lutego 2022 r. dołączyło ok. 2 mln uchodźczyń
z Ukrainy. Wg Rzecznika Praw Obywatelskich zdecydowana większość osób szukających w Polsce
schronienia przed wojną w Ukrainie to kobiety i dziewczęta.2 Niesie to ze sobą odpowiedzialność Państwa
Polskiego za ich zdrowie, dostęp do szczepień ochronnych, leków oraz wszystkich innych potrzebnych
świadczeń zdrowotnych
V Spotkanie Rady Ekspertów ds. Chorób Rzadkich
Rada Ekspertów ds. Chorób Rzadkich Medycznej Racji Stanu zbiera się już po raz piąty w dwa lata
po rozpoczęciu pandemii COVID-19. Eksperci Medycznej Racji Stanu od kilku lat upominali się
o szczególną uwagę dla tych, którzy doświadczając kryzysu zdrowia, odczuwali zagrożenie życia,
izolację i lęk o byt materialny zanim ktokolwiek usłyszał o koronawirusie SARS-CoV-2.
IV SPOTKANIE RADY EKSPERTÓW DS. ONKOLOGII
Chorzy na nowotwory złośliwe powinni mieć zagwarantowany szybki i nielimitowany dostęp do profilaktyki, diagnostyki, terapii, rehabilitacji oraz opieki paliatywnej.
DEBATA: „ZDROWIE KOBIETY - BEZPIECZEŃSTWO RODZINY”
Kluczowe informacje przygotowane na debatę przez Medyczną Rację Stanu z zakresu terapii dotyczących problemów zdrowotnych kobiet.
III SPOTKANIE RADY EKSPERTÓW DS. CHORÓB SERCOWO-NACZYNIOWYCH, METABOLICZNYCH I PRZECIWDZIAŁANIA OTYŁOŚCI
Choroby sercowo-naczyniowe, metaboliczne i otyłość stają się coraz większym wyzwaniem dla systemów ochrony zdrowia w Polsce i na świecie. Schorzenia te są poważnym zagrożeniem cywilizacyjnym zwłaszcza w państwach wysokorozwiniętych oraz olbrzymim wyzwaniem z perspektywy zdrowia publicznego, polityki zdrowotnej i zasobów systemu ochrony zdrowia. Schorzenia układu sercowo-naczyniowego, cukrzyca i otyłość z powodu liczby zgonów i powikłań oraz wzrostu zapadalności należą do priorytetów zdrowotnych w Polsce.
III SPOTKANIE RADY EKSPERTÓW DS. ONKOLOGII
Co 9 sekund diagnozuje się nowy przypadek zachorowania na raka w Unii Europejskiej (UE). Rak jest drugą, po chorobach układu krążenia, najczęstszą przyczyną zgonów w państwach wspólnoty europejskiej. W 2013 r. nowotwory były powodem 26 proc. wszystkich zgonów. W 2013 r. we wszystkich państwach członkowskich, z tego powodu, zmarło ponad 1,3 mln osób.
